یکی از بیماری های شایع در کودکان عفونت ادراری هست که البته شیوع آن بعد از یک سالگی در دخترها بیشتر از پسر ها است.
علت عفونت ادراری:
عفونت ادراری به علت ورود میکروب به مجرای ادراری ایجاد میشود که میتواند محدود به مجاری ادراری و مثانه باشد و یا اگر پیشرفت کند کلیه ها را نیز درگیر میکند.
اگر عفونت ادراری درست و به موقع درمان نشود میتواند منجر به آسیب به کلیه ها شود و یا حتی در نوزادان و شیرخواران کوچک منجر به عفونت های منتشر خونی و حتی مننژیت شود.
عوامل مستعد کننده عفونت ادراری:
۱-سن :در دخران زیر ۴ سال و پسر های زیر یک سال شایع تر است.
۲- ختنه نشدن پسران
۳-دختر: عفونت ادراری در دختران شایع تر است
۴-یبوست:یکی از عوامل مستعد کننده عفونت داشتن یبوست است
۵-انسداد در مسیر خروجی ادراری: این انسداد ممکن است به طور مادرزادی باشد و یا در اثر سنگ یا تومور ها و یا چسبندگی ها اتفاق بیوفتد.
۶-نگه داشتن ادرار: کودکانی که در مقابل ادرار کردن مقاومت می کنند و هر دو تا سه ساعت مثانه را تخلیه نمیکنند مستعد عفونت های ادراری هستند.
۷- برگشت ادرار: در بعضی کودکان به دلیل مشکلات ساختاری برگشت ادرار از مثانه به کلیه ها رخ میدهد که این منجر به عفونت های ادراری مکرر با درگیری کلیه ها و آسیب به کلیه ها میشود.
۸-نژاد: عفونت های ادراری در سفید پوستان بیشتر از سیاه پوستان می باشد.
۹- ژنتیک: شیوع عفونت های ادراری در بستگان درجه یک کودکانی که دچار عفونت های ادراری میشوند خیلی بیشتر از افراد عادی است .
۱۰- اختلالات مثانه : مثل مثانه عصبی که به دلیل عصب گیری نامناسب مثانه در دوران جنینی اتفاق می افتد و باعث میشود تخلیه مثانه صحیح و به موقع انجام نشود و ریسک تکثیر باکتری ها در ادرار و عفونت های ادراری را بیشتر میکند.
۱۱- سوند گذاری و دستکاری های غیر استریل مجاری ادراری نیز ریسک عفونت ادراری را بالا میبرد.
علائم عفونت های ادراری:
علائم عفونت های ادراری در سنین مختلف متفاوت است.
در سنین پایین تراغلب با علایم غیر اختصاصی مثل تب و بی قراری یا تهوع و استفراغ و حتی اسهال مراجعه کنند .
با افزایش سن علایم اختصاصی تری مثل بی قراری حین دفع ادرار و بد بو شدن ادرار و درد شکم و یا تغییر رنگ ادرار و یا وجود خون در ادرار ایجاد میشود.
درد پهلو ها و قطع و وصل شدن ادرار یا شب ادراری میتواند از علایم عفونت های ادراری نیز باشد.
تشخیص عفونت ادراری:
تشخیص عفونت های ادراری با استفاده ازنمونه ادرار می باشد که قبل از نمونه گیری باید به والدین توصیه کرد که محل را با آب تمیز بشورند و سپس اقدام به نمونه گیری بکندد. نمونه را در اولین فرصت به آزمایشکاه بفرستند.
در مورد کودکان کوچکتر معمولا نمونه گیری با کیسه انجام میشود و در صورت مثبت بودن تایید آن با نمونه گیری توسط سوند یا سوزن از روی شکم انجام میشود.
در کودکان بزرگتر توصیه میشود که ابتدای ادرار کودک که گذشت از میانه ادرار نمونه گیری انجام شود تا نتیجه صحیح تری داشته باشیم .
کشت ادرار برای تشخیص و درمان عفونت های ادراری نقش بسیار عمده ای را بازی میکند.
درمان عفونتهای ادراری درمان عفونت های ادراری با استفاده از آنتی بیوتیک انجام میشود و انتی بیوتیک ها اغلب بر اساس باکتری در گیر کننده و براساس آنتی بیوگرام آزمایشگاهی تجویز میگردند.
در بعضی موارد بر اساس سن کودک و نوع باکتری و یا آنتی بیوتیک حساس و یا مشکلات زمینه ای تصمیم به بستری و درمان با آنتی بیوتیک های وریدی گرفته میشود.
پیشگیری از عفونت های ادراری:
- تشویق کودک به تخلیه سریع مثانه
- عدم نشستن کودک در وان یا تشت
- استفاده از لباس های زیر گشاد و نخی و تعویض زود آنها
- درمان چسبندگی ها در صورت وقوع
- درمان یبوست
- در صورت برگشت ادراری درمان یا پیشگیری مناسب تحت نظر پزشک در صورت داشتن انگل درمان شود.
- شستن درست کودک از جلو به عقب و سپس خشک کردن
- استفاده از پرو بیوتیک ها
- مصرف آب فراوان
- ختنه کردن پسرها
- شستشو با صابون یا مواد ضد عففونی کننده بعد از ادرار کردن توصیه نمیشود.
آیا بررسی های دیگر بعد از تشخیص عفونت های ادراری نیاز هست؟
بله معمولا سونو گرافی کلیه ها مثنه و مجاری ادراری در همان بار اول عفونت ادراری در کودکان انجام میشود ولی عکس رنگی از مجاری ادراری و یا نوار مثانه یا اسکن کلیه ها در صورت تکرار عفونت های ادراری یا شک به مسایل ساختاری انجام میشود.
در حین درمان و پس از درمان نیز معمولا آزمایش ادرار فرستاده میشود.
و بعد ازآن بنا به تشخیص پزشک هر ۶ ماه تا ۱ سال آزمایش ادرار انجام میشود .
آیا عفونت ادراری خطرناک است؟
گرچه عفونت های ادراری به نظر بی خطر هستند ولی در صورت درمان نشدن منجر به آسیب کلیه میشوند که خود منجر به فشار خون و یا حتی نیاز به دیالیز و پیوند در موارد پیشرفته یا شدید خواهد بود.
و نکته پایانی اینکه احتمال عود پس از درمان عف.نت های ادراری اغلب در ۶۰ تا ۸۰ درصد موارد وجود دارد.
برای مشاوره با متخصصین اطفال ما کلیک کنید
